Duurzaamheid vanuit een sociale invalshoek bij Sportpark Zuid in Aalten

Sportpark Zuid in het Gelderse Aalten is een duurzaam, vitaal en open sportpark. Het biedt onderdak aan zestien sportverenigingen, waaronder een voetbalvereniging, een fiets- en skeelervereniging, een korfbalvereniging, een volleybalvereniging en een biljartvereniging. De aangesloten verenigingen hebben in totaal 2.800 leden. De hele gemeenschap kan vrij gebruikmaken van alle faciliteiten en deelnemen aan walking football, skeeleren, mountainbiken, pumptracken, bocce en jeu de boules.

Gerichte stappen vooruit

Sinds de algehele herinrichting in 2018 werkt het sportpark stapsgewijs aan verduurzaming. De eerste maatregelen waren vooral praktisch van aard, zoals een computergestuurde installatie voor de besproeiing van de velden, een maairobot en per veldonderdeel instelbare ledverlichting. “We hebben dat vooral gedaan om onze vrijwilligers te ontlasten”, vertelt Dianne Heezen, voorzitter van Stichting Sportpark Zuid. “Die zijn voor alle verenigingen steeds lastiger te vinden, niet alleen bij ons hier in de Achterhoek.”

Circulariteit in de praktijk

Sportpark Zuid gaat bewust om met materialen en het milieu: sportkleding en meubels worden hergebruikt, afval wordt gescheiden. Een mooi voorbeeld van hun circulaire aanpak is de gezamenlijke opslagruimte van de sportverenigingen. Die hebben ze niet nieuw gebouwd, maar op Marktplaats gevonden. Heezen: “Bij de komst naar het Sportpark Zuid bleek al snel dat de zeven aangesloten verenigingen te weinig ruimte hadden voor de opslag van hun materialen. Via Marktplaats hebben we toen het voormalige entreegebouw van Keukenhof op de kop weten te tikken. We hebben het hele gebouw in Lisse gedemonteerd en opnieuw opgebouwd in Aalten. Het gebouw is daarnaast helemaal gasloos.”

Sociale duurzaamheid

Het maatschappelijke karakter van het sportpark blijkt uit het uitgebreide aanbod aan sociale activiteiten. Zo organiseert de stichting iedere woensdag een oudereninloop, waar zo’n veertig buurtbewoners aan deelnemen. “Dat is voor de mensen uit de buurt een hele verrijking. We willen dat binnenkort uitbreiden naar iedere ochtend”, aldus Heezen. De stichting werkt samen met organisaties zoals Kanjers voor Kanjers, Figulus en Brichbouw Sportondersteuning die zijn gericht op kinderen, ouderen en mensen met een beperking. Daarnaast geven ook de leerlingen van het Graafschap College iedere week lessen aan mensen met een beperking.

Open ontmoetingsplek

Het sportpark functioneert als een ontmoetingsplek voor de hele gemeenschap, waarbij sociale cohesie en ‘noaberschap’ een belangrijke rol spelen. Om dat voor elkaar te krijgen worden er jaarlijks diverse evenementen georganiseerd en wordt er ingespeeld op sportbehoeftes en -wensen van buurtgenoten van jong tot oud. “Zo hebben we op initiatief van de fietsclub een pumptrackbaan aangelegd”, zegt Heezen. “En voor een groep ouderen jeu-de-boules banen. We willen een open en vitaal sportpark zijn voor iedereen.” Ook worden mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt actief betrokken bij werkzaamheden op het park. Ze helpen mee met het onderhoud van het park en achter de bar in de kantine. “Het gaat bij ons om meer dan alleen de sportprestatie.”

Positieve boost en bekendheid

De deelname aan de verkiezing Sportaccommodatie van het jaar 2025 heeft voor een enorme positieve boost gezorgd voor de verenigingen. Daarnaast is ook de bekendheid regionaal en landelijk toegenomen. Zo is Sportpark Zuid gevraagd mee te doen aan het Spot On-onderzoek van onder andere het Mulier Instituut. Heezen: “Zij onderzoeken waarom het de ene vereniging wel lukt om de bezettingsgraad van het sportpark te optimaliseren en de andere niet. Er loopt de komende twee jaar iemand met ons mee, die onze aanpak gaat monitoren en evalueren.” Ook internationaal trekt het sportpark de aandacht: “Een paar maanden geleden kwam het college van burgemeester en wethouders uit de Duitse buurgemeente Bocholt langs. Zij wilden zich informeren over onze aanpak.”

Vooruitkijken naar 2026

De grootste verduurzamingsslag moet nog plaatsvinden in 2026. “Dan gaan we het gezamenlijke verenigingsgebouw verduurzamen. Er komt een nieuwe staalconstructie waardoor er zonnepanelen op het dak geplaatst kunnen worden. Vervolgens gaan we warmtepompen en batterijen aanschaffen. Het geld dat we als finalist van de verkiezing hebben gewonnen, gaan we besteden aan een welkomstbord bij de ingang van ons sportpark. We willen vooral uitdragen dat we een open en vitaal sportpark zijn, waar iedereen terecht kan.”